Πηγή και αποκορύφωμα»

 

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ

 

Σελ. 2-6

ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ ΤΩΝ ΕΝΟΡΙΩΝ

 

Σελ. 6-7

ΤΟ ΓΡΑΜΜΑ ΤΟΥ ΑΡΧΙΕΠΙΣΚΟΠΟΥ

Σελ. 8-9

ΕΥΧΑΡΙΣΤΙΑ ΚΑΙ ΔΙΑΖΕΥΓΜΕΝΟΙ

 

Σελ. 10-11

Πότε έγιναν

καθολικοί οι κάτοικοι της Τήνου;

 

Σελ.12

ΠΡΟΣΦΟΡΕΣ ΓΙΑ ΤΑ ΤΜ

 

ΟΝΟΜΑΤΟΛΟΓΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΣΤΗΝ ΤΗΝΟ

 

Ως «πηγή και αποκορύφωμα» της χριστιανικής ζωής και δράσης, αλλά και του συνόλου της ζωής της Εκκλησίας, είχε χαρακτηρίσει η Οικουμενική Β’ Βατικανή Σύνοδος το Μυστήριο της Ευχαριστίας και αυτή υπήρξε η κατευθυντήρια πυξίδα για τους επισκόπους που έλαβαν μέρος στη «Σύνοδο των επισκόπων» που ολοκληρώθηκε προ ημερών στη Ρώμη. Οι επίσκοποι, από κάθε μέρος του κόσμου, εμβάθυναν το θέμα και παρουσίασαν την προβληματικότητα που αντιμετωπίζουν στις χώρες που εκπροσωπούσαν, προβληματικότητα παντός είδους. Στο τέλος των εργασιών, ως συνήθως, δημοσιεύτηκαν ορισμένες προτάσεις του σώματος προς τον πάπα Βενέδικτο 16ο, προκειμένου να μελετηθούν ακόμα περισσότερο από τον ίδιο και τους άμεσους βοηθούς του και έτσι να δημοσιευθεί, ύστερα από κάποιο χρονικό διάστημα, μια κατευθυντήρια επιστολή προς όλο το Σώμα της Εκκλησίας.

Όμως, στο μεταξύ, εντάθηκαν όλες εκείνες οι προσπάθειες της Εκκλησίας, αλλού, αλλά και στον τόπο μας (ίσως λιγότερο εδώ) που είχαν σκοπό να επαναφέρουν το Μυστήριο της Ευχαριστίας στο κέντρο της ζωής και της δράσης μας. Διατρέχουμε πάντοτε τον κίνδυνο της τυπολατρίας, που είχε επισημάνει ο Ιησούς στο Ευαγγέλιο και που ισχύει για κάθε καιρό και τόπο, ωσάν η προσφερόμενη λατρεία να υπερκαλύπτει το έργο του χριστιανού μέσα στον κόσμο. Υπάρχει, βέβαια, από την άλλη πλευρά και ο κίνδυνος της «αίρεσης της δράσης», όταν χάσει ο χριστιανός την πηγή της δύναμής του και πιστέψει πως αυτός ο ίδιος είναι η «πηγή» και το «αποκορύφωμα» της πίστεως. Όμως, εδώ βρίσκεται η χρυσή τομή: πηγάζουμε από την Ευχαριστία, δρούμε μεταξύ των αδελφών μας για την ανοικοδόμηση της Βασιλείας, για να φτάσομε και στο αποκορύφωμα, που είναι η απόδοση δόξας στον Θεό Πατέρα, «μέσω Αυτού, με Αυτόν και εν Αυτώ».


Μητρόπολη

v        Την πρώτη Κυριακή του μηνός Οκτωβρίου πανηγύρισε ο Καθεδρικός ναός της Παναγίας στην Ξινάρα. Προηγήθηκε 3ήμερο πνευματικής προετοιμασίας, ενώ αποβραδίς τελέστηκε ο Αρχιερατικός Εσπερινός, με τη συμμετοχή πιστών από διάφορα χωριά του νησιού. Την επομένη μέρα, με τη συμμετοχή του Κλήρου ο Αρχιεπίσκοπος τέλεσε την πανηγυρική Θ. Λειτουργία, με την οποία ξεκίνησε και η νέα ποιμαντική χρονιά της τοπικής Εκκλησίας. Ο αρχιεπίσκοπος στην ομιλία του έδωσε τις κατευθυντήριες γραμμές για την ποιμαντική ενασχόληση κλήρου και λαού.

v        Την Τετάρτη 16 Νοεμβρίου όπως κάθε χρόνο, τελέστηκε στον Καθεδρικό ναό της Ξινάρας επιμνημόσυνη Αρχιερατική Θ. Συλλειτουργία για την ανάπαυση των ψυχών των επισκόπων, ιερέων και μοναχών που εργάστηκαν στο παρελθόν στην τοπική μας Εκκλησία.

Χώρα

v        Στις 8 Οκτωβρίου τέλεσαν στην ενορία μας τους γάμους τους ο Νικόλαος Δελατόλας και η Νίκη Καρδαμίτση.

v        Επίσης στις 15 Οκτωβρίου τέλεσαν τους γάμους των ο Ελευθέριος Ψάλτης και η Βιργινία Καρδίτση. Το γάμο ευλόγησε ο θείος του γαμπρού π. Μάριος Ψάλτης. Στα δυο νέα ζευγάρια ευχόμαστε να σχηματίσουν από μια ευτυχισμένη χριστιανική οικογένεια!

v        Στις 22 Οκτωβρίου, πριν από την απογευματινή Θ.Λειτουργία της Κυριακής, τα παιδιά της ιεραποστολής απάγγειλαν μαζί με τους υπόλοιπους ενορίτες το Άγ. Ροδάριο. Την επομένη προσέφεραν στους ενορίτες ζεστό καφέ και γλυκίσματα, ενώ προβάλλονταν εικόνες από τα έργα της ιεραποστολής της Εκκλησίας ανά τον κόσμο. Οι εκδηλώσεις αυτές έγιναν στα πλαίσια της παγκόσμιας Ημέρας των Ιεραποστολών.

v        Στις 22 Οκτωβρίου, κατά τη Θ. Λειτουργία της Κυριακής, χορηγήθηκε και το Μυστήριο του Βαπτίσματος στη Μαρκέλα Λεβαντίνου, του Αντώνη και της Ζωής. Ευχόμαστε στους ευτυχείς γονείς να δουν το παιδί τους όπως επιθυμούν.

v        Για τη μνήμη των Κεκοιμημένων στις 2 Νοεμβρίου τελέστηκε η επιμνημόσυνη Θ. Λειτουργία στο Κοιμητήριο της Παναγίας της Πονεμένης, ενώ την Παρασκευή 11 Νοεμβρίου, στο παλαιό Κοιμητήριο του Αγ. Γεωργίου.

v        Στις 11 Νοεμβρίου απεβίωσε στην ενορία μας η Αννέζα Αλβέρτη, ηλικίας 88 ετών, που καταγόταν από τον Κέχρο. Την επομένη έγινε η κηδεία της στην ενορία της καταγωγής της. Συλλυπούμαστε α παιδιά της και ευχόμαστε την αιώνια ανάπαυση της ψυχής της!

Κτικάδος

v        Μετά από 32 χρόνια που ο εφημέριος π. Γεώργιος Ανδριώτης και οι ενορίτες του Κτικάδου αναζητούσαν οικόπεδο για την ανέγερση ενός Πνευματικού Κέντρου (Ενοριακή Αίθουσα), αυτό βρέθηκε στα όρια της επέκτασης της πλατείας του χωριού. Εκδόθηκε η άδεια μετά από ένα χρόνο και άρχισαν οι εργασίες της ανέγερσης. Κάθε βοήθεια προς την ενορία του Κτικάδου, που έχει σκοπό και την επισκευή του ενοριακού ναού του Τιμίου Σταυρού, είναι ευπρόσδεκτη. Για τον σκοπό αυτό έχουμε ετοιμάσει και μια λοταρία με δώρα που θα κληρωθούν την 1 Ιανουαρίου 2006.

v        Στις 18 Οκτωβρίου τελέσαμε το ενοριακό λεγάτο στον Άγ. Λουκά στη Ψαρή Συκιά.

Σμαρδάκιτο

v        Στις 26 Σεπτεμβρίου τελέσαμε το ενοριακό λεγάτο στους Αγ. Αναργύρους (Σιρόχοι) και στις 29 Σεπτεμβρίου το λεγάτο του Αγ. Μιχαήλ (χωριό). Στις 5 Οκτωβρίου τελέσαμε το λεγάτο του Αγ. Μιχαήλ στον Γκντα.

Καλλονή

v        Στις 27 Οκτωβρίου, παραμονή της Εθνικής Εορτής, η επίσημη Δοξολογία τελέσθηκε στον Ι. Ν. Αγίου Ιωάννη, λόγω επισκευής του ενοριακού ναού. Στη συνέχεια στον Μνημείο των Ηρώων έγινε η επιμνημόσυνη Δέηση και κατατέθηκαν στεφάνια.

v        Στις 5 Νοεμβρίου πανηγύρισε με κάθε λαμπρότητα ο Ενοριακός του Αγίου Ζαχαρία. Μετά την εξωτερική επισκευή που τελείωσε εγκαίρως και τον γενικό καθαρισμό του ναού, όλα έλαμπαν από καθαριότητα χάρη στις φροντίδες του Ενοριακού Συμβουλίου και την πρόθυμη συνεργασία πολλών ενοριτών με την υπεύθυνη ομάδα που φροντίζει τον Ι. Ναό κατά τον μήνα Νοέμβριο. Προηγήθηκε η προετοιμασία της Εορτής με το Τριήμερο του Αγίου και πανηγυρικό Εσπερινό τη παραμονή. Έκτακτος εξομολόγος ο π. Στανίσλαος. Παρατηρήθηκε πρωτοφανής συρροή φιλέορτων από όλη την Τήνο αλλά και από την Αθήνα. Ο Σεβ/τατος Αρχιεπίσκοπος μας π. Νικόλαος Πρίντεζης  τέλεσε την Αρχιερατική Θ. Λειτουργία και συλλειτούργησαν οι ππ. Γεώργιος Ανδριώτης, Αντώνιος Φόνσος, Φραγκ. Βιδάλης, Ριχάρδος Ταράσκεβιτς, Στανίσλαος Στουραϊτης, ο Εφημέριος και ο π. Νικόλαος Ψάλτης στο αρμόνιο. Ο Σεβασμιότατος στην ομιλία του, αφού εξήρε την μορφή του Αγίου Ζαχαρία, επικέντρωσε τον λόγο του πάνω στην χριστιανική αγάπη, προς τον Θεό και τον πλησίον, σαν κινητήρια δύναμη της χριστιανικής ζωής και ψυχή όλων των εντολών. Η αγάπη αυτή τόνισε ο Αρχιεπίσκοπος ενώνει τις καρδιές των ανθρώπων, εδραιώνει την ομόνοια και την συνεργασία τους και καθιστά μια ενορία υπόδειγμα ευσέβειας, προόδου και ειρήνης. Θερμές ευχαριστίες απευθύνθηκαν σε όλους τους ευεργέτες του Ι. Ναού. Με τον οβολό τους βοήθησαν αποτελεσματικά στην έναρξη των εργασιών για την γενική επισκευή, που θα συνεχίσει. Ελπίζουμε οι προσφορές να αυξηθούν. Ιδιαίτερες ευχαριστίες στον Μηχανικό-αρχιτέκτονα κ. Δημήτριο Πολιτόπουλο για τις ενέργειες του και για τις δωρεάν ολοκληρωμένες μελέτες του.

v       Συνεχίζονται επίσης οι εργασίες επισκευής του Ι. Ν. Αγίας Υπακοής, με πρωτοβουλία του κ. Λούη Άνδροβικ, τον οποίον όλοι και πάλι ευχαριστούμε.

Καρκάδος

Σύντομα θα αρχίσει και η εσωτερική επισκευή του Ενοριακού της Μεταμο-ρφώσεως του Σωτήρος.

Αγάπη

v        Την 1η Οκτωβρίου η ενοριακή μας κοινότητα προσευχήθηκε για την ανάπαυση της ψυχής του Γεωργίου Ζαλώνη ο οποίος μετά από πολύμηνη ασθένεια, επέστρεψε στον οίκο του Κυρίου.

v        Κατά το δίμηνο Σεπτεμβρίου και Οκτωβρίου τελέσαμε την Θεία Ευχαριστία στο κοιμητήριο του χωριού μας στη Γρίζα, αφιερωμένο στο γενέθλιο της Θεοτόκου Μητέρας μας, στην Αγία Σοφία, στην Παναγία στο Γρασή, στην Παναγία Ροζάρια, στους Αγίους Αναργύρους, στον ‘Αγιο Ιωάννη στο Βέλανα και στον ‘Αγιο Δημήτριο.

Κουμάρος

Ολοκληρώθηκε η αντικατάσταση των παλαιών πάγκων του ενοριακού Ναού με καινούργιους ευρύχωρους πάγκους. Ευχαριστούμε όλους εκείνους που πρόσφεραν τον οβολό τους για την εργασία κατασκευής.

Στενή

v        Το Σάββατο 17 Σεπτεμβρίου κατά τη διάρκεια της Θ. Λειτουργίας και όπως το Καταστατικό των Ενοριακών Συμβουλίων προβλέπει, πραγματοποιήθηκε η ανάληψη καθηκόντων του νέου Ενοριακού Συμβουλίου. Συμπλήρωσαν επτά έτη προσφοράς στο Ενοριακό Συμβούλιο οι κ.κ. Αλοΰσιος Ζαλώνης και Ιάκωβος Φώσκολος. Η προσφορά τους υπήρξε μεγάλη και σημαντική. Μπορούμε να αναφερθούμε στη μεγάλη τους συμβολή στην αποπεράτωση των εργασιών για την ανακαίνιση του Ενοριακού Ναού. Θέλησαν μετά την ονομασία του νέου τους Εφημερίου να παραμείνουν για δύο επιπλέον χρόνια, ώστε να τον βοηθήσουν στο ξεκίνημά του στα νέα του καθήκοντα. Τους αξίζει ένα μεγάλο ευχαριστώ. Μετά από κοινοποίηση προς τους ενορίτες προτάθηκαν για νέα μέλη της Ενοριακής Επιτροπής για τα επόμενα πέντε χρόνια, οι κ.κ. Ιωσήφ Φώσκολος, Γεώργιος Παλαμάρης και Νικόλαος Χαρικιόπουλος που ο Επίσκοπός μας με έγγραφό του ενέκρινε.

v        Τελέστηκε πανηγυρική Θεία Λειτουργία στις 21 Σεπτεμβρίου στο Εξωκλήσι του Αγίου Ματθαίου, στις 30 Σεπτεμβρίου στο Εξωκλήσι του Αγίου Μιχαήλ, στις 4 Οκτωβρίου Αρχιερατική Θ. Λειτουργία στον Ιερό Ναό του Αγίου Φραγκίσκου, στις 17 Οκτωβρίου στο Εξωκλήσι της Αγίας Ιουστίνας, και στις 24 Οκτωβρίου στο Εξωκλήσι του Αγίου Ελευθερίου στην περιοχή Δάσος.

v        Στις 20 Οκτωβρίου τελέστηκε ευχαριστήρια Θεία Λειτουργία στο προσκύνημα της Φανερωμένης για τη σωτήρια επέμβαση του Κυρίου σε ένα περιστατικό που όλους μας συγκλόνισε.

v        Στις 25 Σεπτεμβρίου έγινε ο τρύγος στο αμπέλι της Εκκλησίας. Αξίζει να σημειωθεί ότι συμμετείχαν και 17 νέοι της Ενορίας καθώς και ένας νέος από την Ενορία της Ποταμιάς που για μια ακόμη φορά αποδεικνύει την αγάπη τους και την ενεργό συμμετοχή τους στην Ενοριακή ζωή.

v        Στις 28 Οκτωβρίου τελέστηκε η Δοξολογία για την Εθνική μας Εορτή, επιμνημόσυνη δέηση από τον π. Νικόλαο Ψάλτη και κατάθεση στεφάνων στο Μνημείο Ηρώων πεσόντων.

v        Από τις 27 έως τις 30 Οκτωβρίου ο Εφημέριος με μία ομάδα 16 ενοριτών συμμετείχαν στην εκδρομή που διοργάνωσε με μεγάλη όπως πάντα επιτυχία ο Σύλλογος του χωριού «Τσικνιάς» όπου με άλλους απόδημους και φίλους του χωριού μας βρεθήκαμε στο Βόλο και στο Πήλιο. Το Σάββατο 29 Οκτωβρίου το βράδυ τελέσαμε τη θεία Λειτουργία της Κυριακής στον Ενοριακό Ναό του Βόλου όπου ο π. Πάολο Εφημέριος της Ενορίας, προσπάθησε με κάθε τρόπο να μας εξυπηρετήσει.

v         Στις 4 Νοεμβρίου μετά από πρόσκληση της νεολαίας επισκέφτηκε το τμήμα αυτό ο Σεβασμιότατος Αρχιεπίσκοπός μας. Γύρω από ένα τραπέζι και με τη συνοδεία ενός λιτού κεράσματος πραγματοποιήθηκε μία οικογενειακή συνάντηση του ποιμένα μας με τους νέους συζητώντας μαζί τους διάφορα θέματα.

v        Ξεκίνησαν οι εργασίες για την ανακαίνιση του πρεσβυτερίου της Ενορίας. Θα αφαιρεθεί μέρος του δαπέδου όπου δεν υπάρχει οπλισμένη πλάκα. Με τον τρόπο αυτό θα αξιοποιηθεί και το Ισόγειο του Πρεσβυτερίου με τον καλύτερο δυνατό τρόπο.

Μυρσίνη

v       Στις 2 Οκτωβρίου έγινε ο τρύγος στο αμπέλι της Ενορίας από τους ενορίτες. Ευχαριστούμε όλους εκείνους που βοήθησαν. 

Ποταμιά

v        Τελέσαμε πανηγυρική Θ. Λειτουργία στις 15 Σεπτεμβρίου στο Παρεκκλήσιο του Κοιμητηρίου αφιερωμένο στην Παναγία την Πονεμένη.

Στενή-Μυρσίνη-Ποταμιά

v        Κατά το μήνα Οκτώβριο πριν την τέλεση της Θείας Λειτουργίας τελούνταν και η απαγγελία του αγίου Ροδαρίου.

v        Το Σάββατο 15 Οκτωβρίου και την Κυριακή 16 Οκτωβρίου έγιναν οι εκμισθώσεις των κτημάτων των Ενοριών.

v        Την Κυριακή 23 Οκτωβρίου, Παγκόσμια Ημέρα Προσευχής για τις Ιεραποστολές πραγματοποιήθηκε ο έρανος για τις Ιεραποστολές. Είχε μοιραστεί έγκαιρα σε κάθε οικογένεια το μήνυμα του Αγίου Πατέρα για τις Ιεραποστολές, το τεύχος των Ποντιφικών Έργων για το σκοπό αυτό και μία επιστολή του Εφημερίου. Στο λευκό φάκελο που περιείχε με τρόπο ανώνυμο συγκεντρώθηκαν οι προσφορές και προσφέρθηκαν για το σκοπό αυτό.

v        Με την ευκαιρία της Μνήμη όλων των κεκοιμημένων πιστών τελέστηκε η Θεία Λειτουργία στις 2 Νοεμβρίου στο Παρεκκλήσιο του Κοιμητηρίου Στενής, στις 3 Νοεμβρίου στο Παρεκκλήσιο του Κοιμητηρίου Μυρσίνης και στις 4 Νοεμβρίου στο Παρεκκλήσιο του Κοιμητηρίου Ποταμιάς.

 

Νάξος

Στα πλαίσια των επισκέψεων σε όλα τα νησιά της εκκλησιαστικής επαρχίας Νάξου-Τήνου-Άνδρου- Μυκόνου και της Εκκλησίας της Χίου, ο Σεβασμιότατος Αρχιεπίσκοπός μας βρέθηκε για λίγες μέρες στο νησί της Νάξου από τις 28 Οκτωβρίου μέχρι την 1 Νοεμβρίου 2005.

Την ημέρα της εθνικής εορτής της 28ης Οκτωβρίου, συνοδευόμενος από τον π. Μανόλη Ρεμούνδο, παρέστη στη Δοξολογία στην Ορθόδοξη Μητρόπολη, στην οποία προϊστατο ο Σεβασμιότατος Μητροπολίτης Παροναξίας κ.κ. Αμβρόσιος.

Μετά τη Δοξολογία πήρε μέρος στην η επιμνημόσυνη δέηση στο Ηρώο των πεσόντων και στη συνέχεια μαζί με όλες τις θρησκευτικές , πολιτικές και στρατιωτικές αρχές, παρακολούθησε την παρέλαση των μαθητών και μαθητριών των δημοτικών, γυμνασίων και Λυκείου της Νάξου.

Κατά την εδώ παρουσία του, ο Σεβασμιότατος τέλεσε τη Θεία Λειτουργία την Κυριακή με την παρουσία μελών της εδώ ενοριακής κοινότητας και είχε την ευκαιρία να συναντηθεί μαζί τους.  Από ένα χρονικό διάστημα οι λατρευτικές πράξεις τελούνται «στην Καπέλλα» λόγω του ότι άρχισαν οι εργασίες και στο εσωτερικό της Μητρόπολης στα πλαίσια μια γενικής ανακαίνισης.

Συνεργάστηκε με τον εφημέριο για την αντιμετώπιση ποιμαντικών και άλλων προβλημάτων.

Προήδρευσε σε δύο συνεδριάσεις του εκκλησιαστικού Συμβουλίου με σκοπό να τους ενημερώσει για τον προγραμματισμό της νέας πενταετίας κατά την οποία προβλέπονται σημαντικά έργα για την Εκκλησία της Νάξου. Εκτός από την ανακαίνιση του Μητροπολιτικού Ναού, γίνονται εργασίες στο εσωτερικό της Αρχιεπισκοπής και προχωρούν οι διαδικασίες για την έκδοση αδείας δημιουργίας συνεδριακού κέντρου και ξενώνα στην πρώην Μονή Ουρσουλινών, που έχει παραχωρηθεί από τις Αδελφές Ουρσουλίνες στην τοπική Εκκλησία, αλλά χρειάζεται γενική επισκευή για να μην καταρρεύσει.

Η παρουσία δύο Αδελφών Ουρσουλινών στη Νάξο, που συνόδεψαν τον Αρχιεπίσκοπο, έδωσε την ευκαιρία να εξεταστεί και πάλι η ανάγκη μεγαλύτερης παρουσίας των αδελφών στο νησί, ώστε τόσο με την προσωπική τους μαρτυρία, όσο και τη βοήθειά τους στο κατηχητικό έργο να βοηθηθούν τα παιδιά της ενορίας τα οποία συνεχώς αυξάνουν λόγο του μεγάλου αριθμών μεταναστών που έχουν εγκατασταθεί στο νησί. Υπολογίζεται ότι μόνοι οι Αλβανοί είναι τρις χιλιάδες στη Νάξο και στην Πάρο άλλοι τόσοι. Αν υπολογίσουμε ότι οι μισοί από αυτούς είναι Καθολικοί μπορεί να φανταστεί κανείς πόση εργασία υπάρχει για την ανακάλυψή τους και πόση άλλη για την πνευματική εξυπηρέτησή τους.

Μυτιλήνη

v        Στις 27 Αυγούστου τέλεσαν τους γάμους των ο Μιτάϊ Άρμπεν και η Βουρνίτα Ανδρονίκη. Τους ευχόμαστε να σχηματίσουν μια χριστιανική οικογένεια!

v       Στις 23 του Οκτωβρίου, στη Μυτιλήνη, χορηγήθηκε το Μυστήριο του Βαπτίσματος στον ενήλικα βρετανό υπήκοο Leonard George Meachim από τον Αρχιεπίσκοπο π. Νικόλαο. Παραβρέθηκαν ο εφημέριος π. Αντώνης και ο π. Ριχάρδος. Η προετοιμασία για τα Μυστήρια της Χριστιανικής μύησης διήρκησε σχεδόν τρία χρόνια, με ευθύνη του εφημέριου. Πολλά συγχαρητήρια οφείλονται και στην τοπική κοινότητα που με μεγάλη ευθύνη συνόδεψε τον νεοφώτιστο στη πορεία του προς το Βάπτισμα.

 

ΕΡΑΝΟΣ

ΓΙΑ ΣΕΙΣΜΟΠΛΗΚΤΟΥΣ ΤΟΥ ΠΑΚΙΣΤΑΝ 2005

 

ΝΑΞΟΣ 220

ΒΩΛΑΞ 440

ΚΕΧΡΟΣ 250

ΞΙΝΑΡΑ 127

ΚΑΤΩ ΚΛΕΙΣΜΑ 120

ΤΑΡΑΜΠΑΔΟΣ 50

ΚΤΙΚΑΔΟΣ 270

ΚΙΟΝΙΑ 180

ΜΥΚΟΝΟΣ 150

ΑΕΤΟΦΩΛΙΑ 150

ΧΩΡΑ 908

ΚΑΛΛΟΝΗ 450

ΠΟΤΑΜΙΑ 15

ΜΥΡΣΙΝΗ 210

ΣΤΕΝΗ 330

ΚΑΡΔΙΑΝΗ 175

ΣΜΑΡΔΑΚΙΤΟ 300

ΚΟΥΜΑΡΟΣ 185

ΣΚΑΛΑΔΟΣ 150

ΛΟΥΤΡΑ 150

ΚΡΟΚΟΣ 200

ΚΩΜΗ 940

ΠΕΡΑΣΤΡΑ 40

ΚΑΜΠΟΣ 200

ΑΓΑΠΗ 1014

ΟΜ. ΙΕΡΑΠΟΣΤΟΛΗΣ ΠΑΙΔΙΩΝ 100

ΜΟΝΗ ΟΥΡΣΟΥΛΙΝΩΝ 50

ΚΑΡΙΤΑΣ ΝΑΞΟΥ 280

ΕΚΔΡΟΜΗ ΣΤΕΝΗΣ-ΒΩΛΑΞ ΣΤΟ ΒΟΛΟ 245

ΚΑΡΚΑΔΟΣ 100

 

ΣΥΝΟΛΟ 7999

 

Για τη Β’ Σύνοδο του Βατικανού

Με μια σύντομη αναφορά στα λεχθέντα του π. Αθανασίου Αρμάου ξεκίνησε η δεύτερη ομιλία για την Β΄ Σύνοδο του Βατικανού, που η Καθολική Εκκλησία εορτάζει την 40η επέτειο από την λήξη της. Ομιλητής της βραδιάς ήταν ο π. Μάρκος Φώσκολος που με την δύναμη του λόγου μας παρουσίασε το πώς η τοπική εκκλησία έζησε το ιστορικό αυτό γεγονός.

Ο ομιλητής επισήμανε ότι κάθε φορά που η Εκκλησία αντιμετώπιζε κάποια αίρεση ή κάποιο εσωτερικό πρόβλημα στους κόλπους της, συγκαλούνταν μια οικουμενική σύνοδος. Η Β΄ Σύνοδος του Βατικανού είναι ο καρπός μιας πολυετούς προετοιμασίας, η οποία με την καθοδήγηση του Αγίου Πνεύματος ολοκληρώθηκε, κατά κάποιον τρόπο με τον μακάριο Πάπα Ιωάννη 23ο και τον αείμνηστο Πάπα Παύλο 6ο, όχι για να καταδικάσει κάποιον, αλλά για να βρει τη «γλώσσα» που θα παρουσιάσει σε όλους τους ανθρώπους του καιρού μας το μυστήριο της Σωτηρίας. Είναι η πρώτη φορά μέσα στην Ιστορία της Εκκλησίας που μια Σύνοδος βλέπει τον κόσμο με ένα βλέμμα συνεργασίας, μέσα από τα 16 συνοδικά διατάγματα που εκδόθηκαν και αφορούν όλους τους τομείς της ζωής της Εκκλησίας και του κόσμου. 

Η Καθολική Εκκλησία θέλει να δείξει τον ρόλο που έχει μέσα στον κόσμο, ως φως του κόσμου και για τούτο πηγαίνει στον ΟΗΕ, επισκέπτεται τις φαβέλες της Λατινικής Αμερικής, την αφρικανική ήπειρο και κάθε μέρος όπου το κήρυγμα του Λόγου πρέπει να γόινει πραγματικότητα. Πρόκειται για μια αλλαγή νοοτροπίας, βασιζόμενη στην ρήση του Ευαγγελίου ότι το « νέο κρασί δεν μπαίνει σε παλιούς ασκούς». Με το τέλος της Συνόδου άρχισε μια δύσκολη μεταβατική περίοδος της Καθολικής Εκκλησίας. Το σώμα της Εκκλησίας αισθανόταν μια ατελείωτη ευφορία, όπως την ημέρα της Πεντηκοστής. Άρχισε η κύηση της νέας ζωής της Εκκλησίας.

Τώρα μετά από σαράντα χρόνια μπορούμε με νηφάλιο τρόπο να δούμε τι υλοποιήθηκε και τι όχι. Να γνωρίσουμε και να ενστερνιστούμε το πνεύμα της Β΄ Συνόδου του Βατικανού. Ποτέ δεν είναι αργά! Το μήνυμα της Σωτηρίας ο Ιησούς Χριστός το παρέδωσε στα χέρια όλων μας. Πρέπει να σκεφτούμε ότι το Ευαγγέλιο είναι ο καθρέπτης του ανθρώπου και εάν δεν μας αρέσει κάτι πάνω στο είδωλό μας, πρέπει να το αλλάξουμε. 


ªªªªªªªªªªªªªªªªªªªªªªªªªªªªªªª

ΤΟ ΓΡΑΜΜΑ ΤΟΥ ΑΡΧΙΕΠΙΣΚΟΠΟΥ

Αγαπητοί μου,

Πιστοί στην αποστολή που μας ανάθεσε ο Κύριος, πιστοί στο πνεύμα της Β΄ Συνόδου του Βατικανού που φέτος συμπληρώνει σαράντα χρόνια  από τότε που ολοκλήρωσε τις εργασίες της, πιστοί στην 8η Σύνοδο της τοπικής μας Εκκλησίας, που για τρία ολόκληρα χρόνια αναζήτησε τρόπους για να μείνει πιστή και σταθερή στην αποστολή της, και κατ’ αυτή τη νέα ποιμαντική χρονιά, όλες μας οι πρωτοβουλίες θα αποσκοπούν: στην κατήχηση, στη μόρφωση, στην ενεργό συμμετοχή στη λατρεία, στην αγαθοεργία.

Το ισχυρό αντίδοτο για την ασθένεια της θρησκευτικής αδιαφορίας, της τυπολατρίας και της λαϊκής θρησκευτικότητας είναι η κατήχηση και η θρησκευτική μόρφωση στο λόγο του Θεού. Εκτός λοιπόν από τη λειτουργία των δύο κατηχητικών κέντρων που ήδη ξεκίνησαν το έργο τους από τις αρχές του Οκτωβρίου και θα γίνεται όλα τα Σάββατα του μήνα εκτός από το πρώτο Σάββατο του μήνα που θα γίνεται η επιμόρφωση γονέων,  κατηχητών και κατηχητριών και στα δύο κατηχητικά κέντρα της Εκκλησίας μας, στα Λουτρά δηλαδή και στην Πόλη της Τήνου.

Η νεολαία μας θα έχει την αμέριστη ποιμαντική μας φροντίδα. Μόνο η νεολαία μπορεί να διατηρήσει νέα την Εκκλησία. Για το λόγο αυτό αξίζουν πολλές θυσίες και από όλους μας για τους νέους και τις νέες μας.

Θέλουμε να βοηθήσουμε τις νέες και τους νέους να ανακαλύψουν το σχέδιο που έχει ο Θεός για την κάθε μια και τον κάθε ένα τους και να τους υπενθυμίσουμε πως μερικούς και μερικές τους έχει ο Κύριος προορίσει και θα τους καλέσει να γίνουν ιερείς, μοναχοί και μοναχές.

 Σας υπενθυμίζω πως κάθε τελευταία Πέμπτη του μήνα η τοπική μας Εκκλησία συνάζεται στο Θεομητορικό της Προσκύνημα της, στο Βρυσί και τελεί το Μυστήριο της Ευχαριστίας, ζητώντας από τον Κύριο νέες ιερατικές και μοναχικές κλήσεις. Καλώ και πάλι κλήρο και λαό να δίνει εκεί το παρόν στα πόδια της Παναγίας της Βρυσιώτισσας. Η συλλογική προσευχή μας άρχισε ήδη να φέρνει αποτελέσματα. Ας γίνει ακόμη πιο συλλογική. 

 Πρέπει να είμαστε κοντά στους νέους και τις νέες που ετοιμάζονται να τελέσουν το μυστήριο του Γάμου τους, με τη συστηματική αλλά και υποχρεωτική ποιμαντική προετοιμασία, ώστε ώριμα και ελεύθερα να επιλέγουν τη συνεργασία τους με τον Δημιουργό για είναι η εικόνα της αγάπης του Θεού, να διαιωνίζουν πάνω στη τη το ανθρώπινο γένος και να εμπλουτίζουν την Εκκλησία του Χριστού με νέα μέλη, μέσα από το αδιάλυτο Μυστήριο του Γάμου.

Στις ενορίες πρέπει θα στηρίξουμε κάθε μορφή κατήχησης που θα αποσκοπεί στην ωρίμανση της πίστης των ενηλίκων, όπως και τη δημιουργία μικρών ομάδων προσευχής και μελέτης της Αγίας Γραφής.

Με εμψυχωτή τον πνευματικό της πατέρα, τον εφημέριο, ας αναζητά η κάθε ενορία την συχνή ακρόαση και μελέτη του Λόγου, για να τον τελεί συλλογικά στη Θεία Λατρεία και να τον εκτελεί ομαδικά με την αγαθοεργία.

Ζητώ από όλα τα μέλη της Εκκλησίας να βοηθήσουν στην αναδιοργάνωση της Κάριτας γιατί η αγαθοεργία είναι ο τρόπος με τον οποίο αποδεικνύουμε την πίστη μας, αφού χωρίς τα έργα η πίστη είναι νεκρή.

Ζητώ τη συνεργασία με τους θεσμούς που εργάζονται στα πλαίσια της Εκκλησίας και θα μέσα στο μήνα Δεκέμβριο θα πραγματοποιήσουμε συνάντηση με όλα τα μέλη των ενοριακών συμβουλίων και των επιτροπών της Αρχιεπισκοπής,  σε τόπο, ημέρα και ώρα που θα πληροφορηθούν εγκαίρως οι ενδιαφερόμενοι. Οι δυνάμεις μας είναι λίγες, όμως όταν τις ενώσουμε, θα έχουν καλύτερα αποτελέσματα.

Οι ενοριακές μας κοινότητες που είναι έξω από την Τήνο δεν θα στερηθούν και κατ’ αυτή τη νέα ποιμαντική χρονιά την παρουσία μας. θα είναι ακόμη πιο συχνή και πιο διαρκής.

 

Αγαπητοί μου,

Ας αγαπούμε την Εκκλησία γιατί όλοι μας είμαστε οι πέτρες οι πολύτιμες και οι ζωντανές που καθημερινά την οικοδομούμε.

Ας αγαπούμε την Εκκλησία με την καρδιά της Παναγίας και ας είναι Εκείνη που θα μας εξασφαλίσει  από τον Χριστό μια καινούρια ποιμαντική χρονιά καρποφόρα και πλούσια από χάρη του Θεού. Αμήν.

Με πολλή αγάπη

+ ΝΙΚΟΛΑΟΣ, Αρχιεπίσκοπος

 

Η περίοδος της Παρουσίας έχει διπλό χαρακτήρα (α) είναι καιρός προετοιμασίας για την Πανήγυρη των Χριστουγέννων, όπου τελείται η ανάμνηση του πρώτου ερχομού του Υιού του Θεού ανάμεσα στους ανθρώπους, και (β) συγχρόνως είναι ο καιρός κατά τον οποίο, μέσω αυτής της ανάμνησης, ο νους και η καρδιά οδηγούνται στην αναμονή της Παρουσίας (= ο δεύτερος ένδοξος ερχομός του Κυρίου) στο τέλος των καιρών. Για τους δύο αυτούς λόγους το χαρακτηριστικό αυτής της Περιόδου είναι  η «χαρούμενη αναμονή».


Στον απόηχο της Συνόδου των Επισκόπων για την Ευχαριστία

Ευχαριστία και διαζευγμένοι

 

Όλη η Καθολική Εκκλησία πληροφορήθηκε ότι τον προηγούμενο μήνα τελέστηκε στη Ρώμη η Σύνοδος των Επισκόπων (241 επίσκοποι αντιπρόσωποι από όλες τις χώρες του κόσμου) για να μελετήσει το κεντρικό θέμα «Η Ευχαριστία πηγή και αποκορύφωμα της ζωής και της αποστολής της Εκκλησίας». Τη Σύνοδο αυτή την είχε συγκαλέσει ο αείμνηστος πάπας Ιωάννης Παύλος 2ος, αλλά έμελλε να την εγκαινιάσει ο διάδοχός του πάπας Βενέδικτος 16ος, ο οποίος έδωσε και τις κατευθυντήριες γραμμές για την τέλεσή της. Οι επίσκοποι έφεραν στη Σύνοδο όλη την προβληματικότητα που παρουσιάζει το θέμα «Ευχαριστία» στις τοπικές τους Εκκλησίες και στις χώρες τους, όπως το πρόβλημα της έλλειψης ιερέων, το πρόβλημα της άρνησης της Κοινωνίας στους διαζευγμένους και ξαναπαντρεμένους εκτός της Καθολικής Εκκλησίας. Δεν ήταν, βέβαια, τα μόνα θέματα που απασχόλησαν τους Πατέρες της Συνόδου, αλλά αυτά τα θέματα, όπως ήταν φυσικό, απασχόλησαν εκτενώς και τις στήλες του έντυπου και ηλεκτρονικού τύπου.

Στον απόηχο αυτών των συζητήσεων και η Καθολική Εκκλησία στην Ελλάδα έθεσε ερωτήματα στον εαυτό της και διερωτήθηκε για το θέμα της άρνησης της Κοινωνίας στους διαζευγμένους και για τούτο οι επίσκοποί μας το όρισαν ως αντικείμενο μιας ημερίδας στην Αθήνα (7 Νοεμβρίου) με τη συμμετοχή των εφημερίων και των δικηγόρων που συμμετέχουν στα εκκλησιαστικά δικαστήρια.

Στην ημερίδα αυτή τρεις ομιλητές είχαν οριστεί για να παρουσιάσουν το θέμα και την προβληματικότητά του στην ομήγυρη: ο σεβ/τατος π. Ιωάννη Σπιτέρης αρχιεπίσκοπος Κερκύρας από θεολογική άποψη, ο π. Δημήτριος Σαλάχας από νομοκανονική και ο π. Σεβαστιανός Ροσσολάτος από ποιμαντική. Στη συζήτηση που επακολούθησε τις εισηγήσεις έλαβαν μέρος πολλοί εφημέριοι από όλες τις εκκλησιαστικές επαρχίες της πατρίδας μας. Στο παρόν άρθρο θα προσπαθήσουμε να παρουσιάσουμε το θέμα αυτό με βάση τις εισηγήσεις και την ισχύουσα επίσημη θέση της Εκκλησίας μας, επειδή όλο και μεγαλύτερος, δυστυχώς, είναι ο αριθμός των μελών της Καθολικής Εκκλησίας του τόπου μας που καταφεύγουν στο διαζύγιο και στη συνέχεια αποφασίζουν να «ξαναφτιάξουν» τη ζωή τους με έναν άλλο σύντροφο.

Πρέπει να τονίσουμε μιας εξαρχής, πως η Καθολική Εκκλησία, μόνη μεταξύ των άλλων χριστιανικών Εκκλησιών και ομολογιών, τηρεί την ευαγγελική εντολή του Χριστού για το απόλυτο του αδιάλυτου χαρακτήρα του Μυστηρίου του Γάμου. Για την Καθολική Εκκλησία ο νομοθέτης του θέματος δεν είναι η ίδια, αλλά ο Χριστός, ο οποίος ζήτησε όπως «όποιους ο Θεός ένωσε, άνθρωπος να μη χωρίζει». Η εντολή αυτή του Χριστού δε μπορεί να αγνοηθεί ή να ελαττωθεί η σημασία και το εύρος της, χωρίς να υπάρξουν σοβαρές παρενέργειες στην όλη χριστιανική πίστη και ηθική. Η χριστιανική μας πίστη πρεσβεύει πως το Μυστήριο του χριστιανικού Γάμου αποτελεί απεικόνιση της πιστότητας του Θεού στην αγάπη του προς τον άνθρωπο. Η αναγνώριση της διάλυσης του Μυστηρίου, θα έφερνε ως συμπέρασμα πως και η αγάπη του Θεού για τους ανθρώπους και για την Εκκλησία του μπορεί να λήξει και ο ίδιος να φανεί άπιστος προς τις υποσχέσεις του.

Η Ορθόδοξη Εκκλησία, έστω και αν θεωρητικά αναγνωρίζει το αδιάλυτο του Μυστηρίου του Γάμου, πρακτικά αποδέχεται τις διαλυτικές αποφάσεις των πολιτικών δικαστηρίων και συνυπογράφει την «πνευματική διάλυση» ενός Γάμου. Και ενώ διακηρύττει πως ο δεύτερος και τρίτος γάμος δεν είναι τέλεση ενός Μυστηρίου, αλλά απλή ευλογία μετανοίας, όλοι μας βλέπουμε συχνότατα στην τηλεόραση γάμους «αστέρων» της τηλεόρασης, των σπορ και του λεγόμενου «καλλιτεχνικού στερεώματος», να ξαναπαντρεύονται με κάθε επισημότητα και με στεφανώματα… Δεν έγκειται σε μας να κρίνουμε το έργο της Ορθόδοξης Εκκλησίας, αλλά απλώς κάνουμε διαπιστώσεις που είναι απαραίτητο να γίνουν αφού είμαστε αυτόπτες τηλεοπτικοί μάρτυρες των γεγονότων.

 Όμως, από την άλλη πλευρά υφίσταται το τραγικό της πραγματικότητας. Αν και στην επιλογή του μελλοντικού συζύγου υφίσταται σήμερα πλήρης και απόλυτη ελευθερία (έως και ασυδοσία, ως προς την πίστη και την ηθική, τουλάχιστο), ο αριθμός των διαζυγίων αυξάνει κατά τρόπο δραματικό, με τραυματικές επιπτώσεις τόσο για τους ίδιους τους πρωταγωνιστές, όσο και για τα αθώα θύματα που «πληρώνουν σπασμένα» άλλων. Δεν είναι η Εκκλησία εκείνη που οφείλει να προσαρμοστεί στα ήθη και τα έθιμα και τις καταστάσεις της κάθε εποχής, αλλά, αντίθετα, να καλέσει τους πιστούς της να ακολουθήσουν ελεύθερα, αλλά και με συνέπεια, τον λόγο του Κυρίου, που παραμένει αναλλοίωτος για πάντα. Αν και η ελευθερία έχει επαυξηθεί στην κοινωνία μας, η πνευματική καθώς και η ψυχολογική ωριμότητα των ατόμων, φαίνεται πως έχουν ελαττωθεί, έστω και αν θα περίμενε κάποιος το αντίθετο.

Ο εκκλησιαστικός νόμος είναι ξεκάθαρος και διατυπώθηκε στην «Κατήχηση της Καθολικής Εκκλησίας» ως εξής: «Η Εκκλησία διατηρεί την πεποίθησή της ότι δεν μπορεί να αναγνωρίσει ως έγκυρη μιά νέα ένωση, εάν ο πρώτος γάμος ήταν έγκυρος. Εάν οι διαζευγμένοι ξαναπαντρεύονται πολιτικά, βρίσκονται σε μια κατάσταση που αντικειμενικά είναι αντίθετη στο νόμο του Θεού.

Επομένως δεν μπορούν να προσέλθουν στη Θεία Ευχαριστία όσο διαρκεί αυτή η κατάσταση. Για τον ίδιο λόγο δεν μπορούν να ασκήσουν ορισμένα εκκλησιαστικά καθήκοντα. Η συμφιλίωση δεν μπορεί να χορηγηθεί με το ιερό μυστήριο της Μετανοίας, παρά μόνο σε όσους μετανοούν διότι παραβίασαν το σημείο της συμφωνίας και της πιστότητας στο Χριστό, και υπόσχονται να ζήσουν σε πλήρη εγκράτεια. Έναντι των χριστιανών που ζουν σ'αυτήν την κατάσταση, και οι οποίοι συχνά διατηρούν την πίστη και επιθυμούν να μορφώσουν χριστιανικά τα παιδιά τους, οι ιερείς και όλη η κοινότητα οφείλουν να δείξουν μιά προσεκτική φροντίδα, για να μην θεωρούνται ως χωρισμένοι από την Εκκλησία, στη ζωή της οποίας μπορούν και πρέπει να συμμετέχουν ως βαπτισμένοι: Προσκαλούνται να ακούνε το Λόγο του Θεού,να παρευρίσκονται στη Θεία Λειτουργία, να προσκαρτερούν στην προσευχή, να προσφέρουν τη συμβολή τους στα έργα αγάπης και στις πρωτοβουλίες της κοινότητας υπέρ της δικαιοσύνης, να μορφώνουν τα παιδιά τους στη χριστιανική πίστη, να καλλιεργούν το πνεύμα μετανοίας και να εκτελούν πράξεις μετανοίας, για να ικετεύουν μέρα με τη μέρα τη χάρη του Θεού» (αρ. 1650-51 και 2383-2386).

Η ίδια «Κατήχηση» λαβαίνει υπόψη της μια παράμετρο: «Είναι δυνατό ο ένας από τους συζύγους να είναι το αθώο θύμα του διαζυγίου που βγαίνει από τον πολιτικό νόμο. αυτός λοιπόν, σ'αυτήν την περίπτωση δεν καταπατεί τον ηθικό νόμο. Υπάρχει μια μεγάλη διαφορά μεταξύ του συζύγου που προσπάθησε ειλικρινά να είναι πιστός στο ιερό Μυστήριο του Γάμου και μένει άδικα εγκαταλειμμένος, και εκείνου ο οποίος, από βαρύ δικό του σφάλμα, καταστρέφει ένα γάμο κανονικό και έγκυρο» (αρ.2386). Καλείται, επομένως, η Εκκλησία απέναντι σ’ αυτά τα μέλη της να δείξει μια ιδιαίτερη στάση. Μάλλον θα το δούμε στο άμεσο μέλλον, ως αποτέλεσμα της τελευταίας Συνόδου των Επισκόπων.


Από την ιστορία της τοπικής μας Εκκλησίας

Πότε έγιναν καθολικοί οι κάτοικοι της Τήνου;

9-  Η θρησκευτική μεταρρύθμιση της βενετοκρατίας

 

Όμως, οι βενετικές αρχές δεν είχαν την ίδια γνώμη. Θεώρησαν αυτή τη δραστηριότητα άκρως επικίνδυνη για το κράτος τους, αλλά και για την καθολική πίστη (όπως έγραψαν) και το Συμβούλιο των Δέκα αποφάσισε να ζητήσει από τον πάπα την ακύρωση της άδειας που είχε χορηγηθεί στον Φραγκισκανό μοναχό και από τον γενικό ηγούμενο του τάγματος τη φυλάκισή του και την παντοτινή εξορία του όχι μόνο από την Κρήτη, αλλά και από όλες τις βενετικές κτήσεις στην Ανατολή. Η Βενετία δεν ήταν αντίθετη στην ένωση των Εκκλησιών, αλλά φοβόταν τις μεμονωμένες κινήσεις που θα μπορούσαν να ταράξουν τις σχέσεις μεταξύ των πιστών των δυο δογμάτων, κάτι που θα μπορούσε να έχει αρνητικές πολιτικές επιπτώσεις. Για τον λόγο αυτό προτιμούσε την αυτόνομη πορεία των δυο δογμάτων στις κτήσεις της, κάτω από τον αυστηρό και ουδέτερο έλεγχο της πολιτικής αρχής, χωρίς την παρεμβάσεις ούτε της Ρώμης, από τη μια, αλλά ούτε και του οικουμενικού πατριαρχείου από την άλλη, που ζητούσε, την ίδια εποχή, ανάλογες επεμβάσεις αξιωματούχων του στο νησί. Όταν τα πράγματα επανήλθαν στην προηγούμενη τάξη, το Συμβούλιο των Δέκα αποφάσισε να συγχωρήσει τον Μάρκο Σκλάβο και, μετά από αίτηση του ενδιαφερόμενου, να ακυρώσει το κατασταλτικό μέτρο της εξορίας από τα βενετικά εδάφη της Ανατολής (20 Σεπτεμβρίου 1424).

Δεν γνωρίζουμε αν ο μοναχός φυλακίστηκε από τους ανωτέρους του, αλλά οι ηγούμενοι του τον προήγαγαν στη θέση του Γενικού βικαρίου του τάγματος (Vicarius generalis O.F. Minorum Peregrinantium) για τις περιοχές της Ρουμανίας, Πολωνίας και Ρωσίας (Valachiae, Podoliae et Russiae) για μια τριετία τουλάχιστον! Αυτή η προαγωγή φανερώνει τη μεγάλη εκτίμηση που έτρεφε η Ρώμη και το τάγμα προς το πρόσωπο του Μάρκου Σκλάβου, τις μεγάλες του ικανότητες, αλλά και την άμεση αναγνώριση του δίκιου του, δηλαδή πως ό,τι έπραξε στην Κρήτη το έπραξε με τη σύμφωνη γνώμη του πάπα και πως οι βούλλες που κρατούσε ήταν αυθεντικές, κάτι που οι Βενετοί είχαν αμφισβητήσει. Αφού λοιπόν ακυρώθηκε η ποινή της εξορίας, ο Μάρκος Σκλάβος μπορούσε να επανέλθει στα εδάφη της βενετικής Ρωμανίας.

Το εκκλησιαστικό πρόβλημα της Τήνου παρέμενε. Ούτε ο επίσκοπος Αντώνιος da Tibure μπόρεσε να δώσει μια οριστική λύση, ούτε, βέβαια, και ο διάδοχός του Iacobus de Venetiis. Όταν ήρθε η στιγμή να διοριστεί ο διάδοχος του Ιακώβου, είτε οι εκκλησιαστικές αρχές της Αγίας Έδρας, είτε οι πολιτικές αρχές της Βενετίας, σκέφτηκαν τον Μάρκο Σκλάβο, που είχε επιστρέψει από την Βόρεια Ευρώπη. Μια τέτοια προσωπικότητα, με τόσο έντονη δραστηριότητα στις ανατολικές χώρες και που είχε τη γενική εκτίμηση των ανωτέρων του, ίσως να μπορούσε να δώσει οριστική λύση στο πρόβλημα που αντιμετώπιζε η καθολική Εκκλησία της Τήνου. Σίγουρα η Βενετία δεν θα επιθυμούσε τον Μάρκο Σκλάβο επίσκοπο κάπου στην Κρήτη ή σε άλλη κτήση της, αλλά σε ένα μικρό νησί, όπως η Τήνος, κάτω από τον στενό καθημερινό έλεγχο των αξιωματούχων της, ο μοναχός αυτός αποτελούσε την καλύτερη δυνατή επιλογή. Έτσι, απ’ όπου και αν προήλθε η πρωτοβουλία της επιλογής του συγκεκριμένου προσώπου (Ρώμη ή Βενετία) και οι δυο πλευρές βρέθηκαν σύμφωνες και ικανοποιημένες για την επιλογή που έγινε στο πρόσωπό του. Οπότε, στις 25 Οκτωβρίου 1430 δημοσιεύθηκε η παπική βούλλα «Dum ad universas Orbis ecclesias» για την εκλογή του Μάρκου Σκλάβου σε «επίσκοπο Τήνου-Μυκόνου» και ακολούθησε άλλη μια επιστολή με την οποία αναγγέλθηκε στον κλήρο και τον λαό της Τήνου το όνομα του ως νέου επισκόπου της Εκκλησίας τους και ακολουθούσε η σχετική τυπική σύσταση για την αποδοχή και υποδοχή του στην έδρα του.

 

γ. Η ένωση της Φλωρεντίας (1439) και οι συνέπειές της για την Τήνο

Ο Μάρκος Σκλάβος υπηρέτησε ως επίσκοπος την Εκκλησία της Τήνου για 19 περίπου χρόνια. Πρέπει να πέθανε κατά τις αρχές του 1449, έτος κατά το οποίο έχουμε την εκλογή του διαδόχου στο πρόσωπο του Νικολάου Delenda, πρωθιερέα του καθεδρικού ναού της Μητροπόλεως Παροναξίας. Δεν σώθηκε στο Αρχείο της Καθολικής Εκκλησίας της Τήνου ούτε μια πράξη που να προέρχεται αμέσως από τον επίσκοπο Μάρκο Σκλάβο, οπότε και δε γνωρίζουμε σχεδόν τίποτε για το έργο του κατά την αρχιερατεία του. Δε μπορούμε, όμως, να αμφιβάλλουμε για ένα τόσο δυναμικό άτομο και να υποθέσουμε πως παρέμεινε αδιάφορο μπροστά στην τραγική κατάσταση που βρήκε στη νέα ευθύνη που του εμπιστεύθηκε η Εκκλησία. Έχοντας ζήσει και δράσει στην Ανατολή, μέσα σε εκείνο το τόσο έντονο κλίμα του φιλενωτισμού τον οποίο είχε ενστερνιστεί όσο ζούσε στην Κρήτη και που είχε ενταθεί στο έπακρο με την τέλεση της ενωτικής συνόδου της Φερράρας-Φλωρεντίας στα χρόνια της αρχιερατείας του (1439), δεν είναι δυνατό να παρέμεινε αδιάφορος και να μην παρακολούθησε εκ του σύνεγγυς την εξέλιξη των γεγονότων. Δεν υπάρχει κάποια μαρτυρία για συμμετοχή του στη σύνοδο, αλλά και κανενός άλλου Λατίνου επισκόπου βενετοκρατούμενης χώρας, πλην του αρχιεπισκόπου Κρήτης Fantino Valaresso.

Στη σύνοδο εκείνη ο μητροπολίτης Ρόδου Ναθαναήλ που έφερε τον τίτλο «και πασών Κυκλάδων νήσων», μαζί με άλλους ορθόδοξους επισκόπους και μητροπολίτες, είχαν ζητήσει από τον πάπα Ευγένιο Δ’ την κατάργηση των λατινικών επισκοπών στις λατινοκρατούμενες περιοχές της Ανατολής και την απόδοσή τους στους βυζαντινούς. Η απάντηση που έδωσε ο πάπας αφορούσε εκείνες τις επισκοπές όπου συνυπήρχαν δυο επίσκοποι, ένας καθολικός και ένας ορθόδοξος (Κύπρος, Ρόδος). Σύμφωνα με την αντιπρότασή του (όταν πεθάνει ο Λατίνος επίσκοπος να κατέχει όλη την επισκοπή ο επιζών βυζαντινός και αντίστροφα) δεν υπήρξε ικανοποιητική και παρέμεινε το θέμα χωρίς άλλη συνέχεια. Πάντως, είναι βέβαιο πως μια ενδεχόμενη αλλαγή της τοπικής ιεραρχίας, από λατινική σε ορθόδοξη, όντως δε θα ήταν «Venetis tolerabile», αλλά για όποιον τυχόν ήλπιζε πως θα μπορούσε να ακολουθήσει συνέχεια, έγινε, εκ των πραγμάτων, ουτοπία, αφού η ένωση της Φλωρεντίας έμεινε γράμμα νεκρό για το μεγαλύτερο μέρος της βυζαντινής πλευράς, από την επομένη κιόλας της υπογραφής του «Όρου της ενώσεως».

Δεν συνέβηκε, όμως το ίδιο για την λατινική πλευρά. Εκείνο που ενδιαφέρει άμεσα είναι να γνωρίσουμε τις θέσεις και τη στάση που κράτησαν εν προκειμένω η Γαληνότατη και η Αγία Έδρα, που αποτελούσαν τους δύο πόλους απ’ τους οποίους εκπορεύονταν οι ποιμαντικές και πολιτικές κατευθύνσεις για την επιτόπου υλοποίηση των συνοδικών αποφάσεων στην Ανατολή. Έχοντας καθαρή εικόνα για το πολιτικό και ποιμαντικό αυτό υπόβαθρο, μπορούμε να κατανοήσουμε καλύτερα το τι συνέβηκε στην Τήνο τα αμέσως επόμενα χρόνια

Η πραγματιστική πολιτική της Βενετίας, στην οποία αναφέρθηκα και πιο πάνω, δε μπορούσε να ήταν διαφορετική και σ’ αυτή την περίπτωση. Η άρχουσα τάξη των εμπόρων γνώριζε πολύ καλά τα συμφέροντά της και ήξερε να τα προστατεύει καλά, έστω και αν διακρίνονται ορισμένες φορές κάποιες αντιφάσεις, για τις οποίες ήδη έκανα μνεία. Ενώ τα άλλα καθολικά κράτη της Ευρώπης κρατούσαν μια σταθερή στάση, η Βενετία ήξερε να ελίσσεται με την ικανότητα του εμπόρου, προσπαθώντας να κρατήσει καλές τις σχέσεις της και με τη Ρώμη, αλλά και με τους ορθόδοξους υπηκόους της στην Ανατολή. Έτσι, η βασική γραμμή της Γαληνότατης απέναντι στην φλωρεντινή ένωση, σύμφωνα με τον Vittorio Peri, έναν από τους κορυφαίους μελετητές του θέματος, υπήρξε θετική τόσο ως προς το περιεχόμενο των συνοδικών αποφάσεων, όσο και προς τον κλιμακωτό τρόπο με τον οποίο θα έπρεπε να εφαρμοστούν μεταξύ των χριστιανών στις ανατολικές της κτήσεις. Η θετική αποδοχή του «φλωρεντινού όρου» της ένωσης, αλλά και ο τρόπος εφαρμογής του εξασφάλιζαν τα συμφέροντά της και τον τρόπο άσκησης της πολιτικής της.

 

π. Μάρκος Φώσκολος  (Συνεχίζεται -9)


home

main

The climate of the island is very healthy. This is because the blowing of the northern winds prevents the development of germs. It is reported that some people that were sick and visited the island were healed without medicine.
Tinos is basically an island with religious and worshipping tourists. The finding of the icon, the erection of the temple, the improvement of the transportation had a great impact to the social and economic evolution of the island. The fact that it attracted tourism developed the city of Tinos, in contrast with the villages. Nevertheless it helped to reduce migration and kept the residents of the island on their land. From 1940 to 1981 approximately 32% of the population immigrated. In 1940 the town of Tinos concentrated 25% of the population.
Today urbanism has taken over and 75% of the population in concentrated in the town of Tinos. Today approximately 40 villages are inhabited. Their establishing history goes back to the middle ages and the Byzantine years. There are also many settlements, which are basically younger and were developed near the sea.
 The fact that many tourist centers were developed at many locations, the creation of greenhouses, n location canning of various vegetables, the systematic and advanced utilization of marble, played a major role in the keeping of the population on the island and especially at the villages. These developments have increased the occupation in various parts of the island having as a result to fight back of immigration.
The mixed religious population of Tinos, gives the island a special folklore character. A Tinian dialect is noticed, with the extraction of the vowels, the alteration of consonants and names of persons that have a western influence.
 At Tinos we come across two Christian dogmas that harmoniously coexist. The Temple of Evangelistria is a very important demotic worshipping area for the Orthodox and people from all over Greece assemble throughout the whole year to worship here. However at the same time Tinos is a very important center for the Catholics, basically for the Greek Catholics. All you need to do is to take a look around at all the churches in order to substantiate that you are at a religious center. When Panagia/ the Virgin Mary is celebrated, worshippers from all over the world swarm the island. Tinos belongs to the Cyclades and is the third in size island of this complex. Its area is 194 square kilometers. The total length of its coastline is estimated to approx 114 kilometers. It is situated south east of Andros and north west of Mykonos. It highest mountain is named Tsiknias and is 725 meters high. According to mythology Aelos, the god of the winds lived at the channel of Tsiknias. This explains the fact that the area is veAt Tinos irrespective of being Catholic or Orthodox, all the people have a deep love for the Virgin Mary. The Orthodox celebrates Panagia (Virgin Mary) on the 25th of March and on the 15th of August and the Catholics on the 1st Sunday of May and also on the 15th of August. The residents of Tinos are very hospitable and they open heartedly offer food and board to the worshippers during the festivities. The Tinians in order to sustain the ground from suffering intense deterioration, have created on the sides of the mountains the so called pezoules, which are small fields with a resistance made of rocks in order for the ground not to get corroded and are used to cultivate their products. The reduction of the agricultural population slowly left some of these areas uncultivated. Today cereals, citrus fruit, fruits and also oil, wine and raki are cultivated. The products are consumed basically within internal market but some are also exported. Another beneficial product of Tinos, is its honey. In the past they also had silk growing.